Roche zet investeringen in Duitsland on hold na kritiek op zorgwet

Roche zet alle nieuwe investeringsbeslissingen in Duitsland voorlopig on hold. Dat maakte het Zwitserse farmabedrijf, een van de grootste medicijnmakers van het land, op 19 oktober 2026 bekend. Duitsland-topman Daniel Steiners, die bij Roche verantwoordelijk is voor de activiteiten in Duitsland, zegt tegen Die Welt, een landelijke Duitse kwaliteitskrant, dat de politiek de laatste tijd veel vertrouwen heeft weggenomen. Aanleiding is onvrede bij Roche over de bezuinigingsplannen van de Duitse regering in de gezondheidszorg. Roche heeft, net als branchegenoot Novartis, zijn hoofdkantoor in Basel, dat aan de grens met Duitsland en Frankrijk ligt.

Steiners richt zijn kritiek op het GKV-Beitragssatzstabilisierungsgesetz, letterlijk de wet voor de stabilisering van het premiepercentage. Die wet moet de premies van de Duitse wettelijke ziektekostenverzekering (GKV, de verplichte basisverzekering in Duitsland) stabiliseren door onder meer farmaceuten hogere verplichte kortingen aan verzekeraars op te leggen. Via de GKV zijn de meeste Duitsers verplicht verzekerd voor hun basiszorg. Werkgevers en werknemers betalen daarvoor samen premie aan een ziekenfonds, de Duitse tegenhanger van een Nederlandse zorgverzekeraar. Dat ziekenfonds dekt vervolgens de zorgkosten van zijn verzekerden. Om die premies betaalbaar te houden grijpt de Duitse regering regelmatig in op de prijzen die farmaceuten voor hun medicijnen krijgen. Zo’n fabrikantenkorting is het percentage van de prijs dat een producent verplicht afstaat aan het ziekenfonds, los van de prijs die apotheek en patiënt betalen. Volgens Steiners lost de nieuwe wet de structurele problemen in de gezondheidszorg niet op en jaagt ze juist investeringen en banen naar het buitenland. De Bundestag, het Duitse parlement en daarmee de tegenhanger van de Tweede Kamer, nam de wet op 10 juli 2026 aan, meldt het Duitse ministerie van Gezondheid. Ze vervangt een dynamische korting door een vaste verplichte fabrikantenkorting van 15,5 procent op geneesmiddelen, verhoogt de korting op gepatenteerde vaccins naar 9 procent en verlengt het prijsmoratorium op vaccins tot eind 2030. Dat moratorium houdt in dat de prijzen van vaccins tot die datum niet mogen stijgen. Minister Nina Warken noemde de wet eerder de basis voor stabiele financiën na jaren van stijgende zorgpremies. Warken is lid van de christendemocratische CDU, die met de SPD de regering van bondskanselier Friedrich Merz vormt.

Al 130 jaar is Roche actief in Duitsland, met ruim 18.000 medewerkers, onder meer op de locatie in Penzberg. Penzberg ligt in Beieren, de deelstaat in het zuiden van Duitsland. Een daar al besloten uitbreiding blijft voorlopig buiten de investeringsstop. Steiners wijst erop dat de Verenigde Staten en China aantrekkelijkere voorwaarden bieden voor farmaceutische investeringen dan Duitsland. Het automatisme waarmee multinationals tot nu toe in Duitsland bleven herinvesteren bestaat volgens hem in deze vorm niet meer.

Roche, dat wordt geleid door CEO Thomas Schinecker, is naast medicijnen ook actief in diagnostiek, zoals labtests en thuistests. Het bedrijf noemt zijn nettowinst zelf de Konzerngewinn: het financiële resultaat na belastingen van de hele groep. In 2025 boekte Roche daarmee een omzet van 61,5 miljard Zwitserse frank, 7 procent meer tegen constante wisselkoersen, en een nettowinst van 13,8 miljard frank, een stijging van 50 procent, meldt het bedrijf zelf.